30 Ocak 2017 Pazartesi

Başkanlık Sistemindeki Önemli Unsurlar

Mecliste ikinci turu da görüşülmeye başlanan yeni anayasa tasarısı, değişmesi planlanan maddelerle beraber yeni bir hükümet sistemine ortam sağlamaktadır.


Bu hükümet sistemi başkanlık sisteminin ülkemize uyarlanmış hali olarak anılmaktadır. Son zamanlarda bilinen ismiyle cumhurbaşkanlığı sistemi de denilmektedir. Bunun sebebi ise, ülke yönetim yetkilerinin büyük bir kısmının cumhurbaşkanlığı makamının elinde olmasından dolayıdır.

Gelen bu sistem ise birlikte başbakanlık makamı olmayacak, çünkü, seçilen cumhurbaşkanı aynı zamanda aday olduğu partinin genel başkanlığını yapmaya devam edebilecektir. Bu kapsamda bu sisteme partili cumhurbaşkanlığı sistemi de denilmektedir. Bu ve benzeri birçok değişimi kapsayan tasarıyı her vatandaşın net bir şekilde bilmesi gerekmektedir.

Başkanlık Sisteminde Bilinmesi Gerekenler

Öncelikle, bu sistemin ülkenin üniter yapısının ve tek meclisli sisteminin dışına çıkılmadan yapılacağı yetkililerce bildirilmiştir. Atamalar konusunda da meclis ve cumhurbaşkanının paylaştırılmış yetkileri bulunmaktadır.

Yargı ve HSYK gibi atamalar da aynı şekilde gerçekleşmektedir. Milli Güvenlik Kurulu atamaları da cumhurbaşkanı tarafından yapılmakta ve Jandarma Genel Kurulu artık bu kurulda yer alamayacaktır. Cumhurbaşkanlığı süresi 5 yıl ve seçimler bir önceki seçimle aynı tarihte olacaktır. İdam cezasının getirilmesi gibi bir durum da şu an için yasa tasarısı içerisinde yer almamaktadır.

Cumhurbaşkanlığı sistemi eğer onaylanırsa, bir sonraki seçim tarihi olan 2019 yılında tam anlamıyla yürürlüğe girecektir. 2017 ile 2019 yılı arasındaki dönem ise bir geçiş dönemi olarak kabul edilecek ve kısmi bir uygulamaya gidecektir. Bu şekilde bir takım kanunlar ve kararnameler söz konusudur, eğer meclisten geçerse 2 veya 9 Nisan 2017’de referandum gerçekleşecektir.